Ferritin ve Demir Paneli

Ferritin, demiri hücrelerin içinde depolayan bir proteindir. Kandaki küçük bir miktarı depolardaki demirle orantılı olduğundan, kan ferritin düzeyi vücuttaki demir deposunun dolaylı ama güvenilir bir ölçüsüdür. Demir eksikliğinde ilk düşen değer çoğunlukla ferritindir; hemoglobin ise depolar iyice boşaldıktan sonra düşmeye başlar. Bu nedenle ferritin, kansızlık gelişmeden önce eksikliği yakalamaya yardımcı olur.

Demir paneli genellikle şu testleri içerir: serum demiri (kanda dolaşan demir), total demir bağlama kapasitesi (TDBK, kanın demir taşıma kapasitesi), transferrin ve transferrin satürasyonu (demir taşıyıcı proteinin yüzde kaçının dolu olduğu). Serum demiri gün içinde ve yemeklerden sonra büyük dalgalanma gösterdiği için tek başına yorumlanmaz; ferritin ve satürasyonla birlikte değerlendirilir.

Ferritinin önemli bir özelliği, vücutta iltihap, enfeksiyon, karaciğer hastalığı, obezite ya da kanser olduğunda depodan bağımsız olarak yükselebilmesidir (akut faz reaktanı). Bu durumda gerçek bir demir eksikliği normal görünen bir ferritinin arkasında gizlenebilir. Dünya Sağlık Örgütü bu nedenle enfeksiyon veya iltihap varlığında daha yüksek bir eşik kullanılmasını önerir; doktorunuz gerekirse CRP gibi iltihap belirteçlerini de birlikte isteyebilir.